İşe İade Kararı Çıktı: SGK’ya 120 Gün Nasıl Bildirilecek?
İşe İade Davasında SGK Bildirimi Esasları
İş sözleşmesi feshedilen bir çalışanın açtığı işe iade davası sonucunda, mahkeme tarafından feshin geçersiz olduğuna ve çalışanın işe iadesine karar verilmesi halinde, çalışanın boşta geçirdiği sürelerin SGK yönünden de dikkate alınması gerekir.
Yasal Dayanak
4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesi kapsamında, gerekli şartların oluşması halinde çalıştırılmadığı süre için çalışana en çok dört aya kadar ücret ve diğer hakları ödenir. SGK açısından da bu süreler sigortalının hizmetinden sayılır ve ilgili aylara primleri bildirilir. SGK’nın açıklamalarında da bu ödemelerin ilgili ayların prime esas kazançlarına dahil edilerek sigorta primine tabi tutulacağı belirtilmektedir.
Hesaplama Mantığı
İş sözleşmesinin feshedildiği ayda sigortalının herhangi bir eksik günü bulunmuyorsa, fesih ayındaki gün sayısı 30 güne tamamlanarak hesaplama yapılır. Sonraki tam aylar 30 gün üzerinden dikkate alınır. Dört aylık sürenin son ayında ise 120 güne ulaşmak için gerekli kalan gün sayısı bildirilir.
Örnek Uygulama 1 (Eksik Gün Yok)
Fesih Tarihi: 12/03/2025
Varsayım: Sigortalının Mart 2025 döneminde adına 12 gün prim günü bildirilmiştir (eksik gün bulunmamaktadır).
Boşta geçen 4 aylık süreye ilişkin 120 günlük bildirim şu şekildedir:
- 2025 / Mart → 18 gün
- 2025 / Nisan → 30 gün
- 2025 / Mayıs → 30 gün
- 2025 / Haziran → 30 gün
- 2025 / Temmuz → 12 gün
Toplam: 18 + 30 + 30 + 30 + 12 = 120 gün tamamlanmış olur.
Buradaki mantık, dört aylık süreyi yalnızca takvim günleri üzerinden değerlendirmek değil, SGK bakımından geçerli prim ödeme gün sayısı esaslarını dikkate alarak toplam 120 güne tamamlamaktır.
Örnek Uygulama 2 (Eksik Gün Var)
Fesih Tarihi: 14/04/2025
Varsayım: Sigortalının Nisan 2025 döneminde 01-İstirahat koduyla 6 gün eksik bildirimi bulunmaktadır. Nisan ayı 30 gün olduğundan, eksik günler dikkate alındığında bu ay için 24 günlük prim ödeme gün sayısı ortaya çıkar.
Eğer sigortalı adına Nisan ayında daha önce 14 gün prim günü bildirilmişse, işe iade kararı sonrasında bu aya ilişkin olarak 24 - 14 = 10 günlük ek bildirim yapılması gerekir.
Bu durumda 120 günlük bildirim şu şekilde oluşturulur:
- 2025 / Nisan → 10 gün (ek bildirim)
- 2025 / Mayıs → 30 gün
- 2025 / Haziran → 30 gün
- 2025 / Temmuz → 30 gün
- 2025 / Ağustos → 20 gün
Toplam: 10 + 30 + 30 + 30 + 20 = 120 gün tamamlanır.
Kritik Uyarılar ve Değerlendirme
- Fesih tarihi,
- Fesih ayının gün sayısı,
- O ayda mevcut eksik günlerin bulunup bulunmadığı,
- Daha önce SGK’ya bildirilen prim günleri
birlikte değerlendirilmelidir.
Ayrıca işe iade kararının kesinleşmesinden sonra işçinin süresi içinde işverene başvurması ve işverenin işçiyi işe başlatıp başlatmaması da SGK’ya yapılacak bildirim açısından önem taşır. Bu nedenle bildirimin niteliği ve hangi tarihte yapılması gerektiği, somut olayda işçinin başvurusu ve işverenin tutumuna göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Bu nedenle işe iade kararlarında SGK bildirimi yapılırken yalnızca mahkeme kararındaki dört aylık süreye bakmak yeterli değildir. Fesih ayındaki SGK kayıtlarının doğru okunması, daha önce bildirilen günlerin dikkate alınması ve somut dosyanın kendi tarihleri üzerinden hesaplama yapılması gerekir.