Acele İmza, Geçersiz İmza...

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi - Arabuluculuk Tutanağının Geçersizliği

Olay Ne?

Davacı, 2018'den 4 Eylül 2024'e kadar bir fabrikada çalıştı. Ruhsal rahatsızlığı nedeniyle ağır ilaçlar kullanıyordu. Doktor raporuyla gece vardiyasında çalışamayacağı belirtilmişti.

İşveren, 4 Eylül 2024'te iş sözleşmesini feshetti. Aynı gün işçiyi bir arabulucunun ofisine götürdü. Orada işçiye 156.058 TL ödeme yapılacağını söyleyip bir anlaşma tutanağı imzalattı. Bu tutanakta işçi, kıdem tazminatı, fazla mesai, yıllık izin gibi tüm işçilik haklarından feragat ettiğini beyan ediyordu.

                Dikkat çeken nokta: Aynı dönemde işten çıkarılan ve sadece 3 yıl kıdemi olan başka bir işçiye 162.000 TL ödenmişti. 
                Üstelik o da aynı arabulucuya götürülmüştü.
            

İşçi, daha sonra yapılan ödemenin 6 yıllık kıdemine ve 51.750 TL'yi bulan aylık ücretine göre çok düşük olduğunu fark etti. Ayrıca imza attığı sırada kullandığı ilaçların etkisiyle zihin karışıklığı yaşadığını belirterek tutanağın iptalini istedi.

Mahkeme Ne Dedi?

Yerel mahkeme ve Bölge Adliye Mahkemesi, tutanağı geçersiz saydı. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi de bu kararı onadı. Gerekçeler dört başlıkta toplandı:

1

Aşırı Yararlanma (Gabin)

İşçi, kullandığı ilaçların etkisiyle karar vermekte zorlanıyordu. Maddi sıkıntı içindeydi. İşveren bu zayıf durumu bildiği halde, işçinin gerçek alacaklarının çok altında bir ödeme yaparak aşırı yarar sağladı. Hukukta buna "gabin" denir ve sözleşmeyi geçersiz kılar.
2

Makul Yarar Yok

İş hukukunda, işçiyle anlaşarak ayrılırken kıdem ve ihbar tazminatının üzerine ek bir ödeme yapılması gerekir. Buna "makul yarar" denir. Bu olayda 156.058 TL, işçinin zaten hak ettiği tazminatları bile karşılamıyordu. Ekstra hiçbir yarar sağlanmadı.
3

Arabuluculuk Amacı Dışında

Arabuluculuk, tarafların özgürce müzakere etmesi için vardır. Burada başvuru, görüşme ve anlaşma hepsi aynı gün içinde oldu. İşçiye düşünme, avukata danışma fırsatı verilmedi. Arabulucu da işveren tarafından seçilmişti. Bu süreç, işçinin dava açmasını engellemek için kullanıldı.
4

Sağlık Durumu Yok Sayıldı

Doktor raporları, işçinin "karışık anksiyete ve depresif bozukluk" tanısı aldığını, ilaçların zihin karışıklığı ve uyuşukluk yaptığını gösteriyordu. Tanıklar da işçinin o günlerde sorulara anlamsız cevaplar verdiğini söyledi. Böyle bir durumda atılan imza geçerli sayılamaz.

“Arabuluculuk, mevcut bir uyuşmazlığı müzakereyle çözmek içindir. İşçinin ileride dava açmasını engelleme aracı olarak kullanılamaz.” — Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi, 2025/1684 K.

Sonuç: Tutanak Geçersiz, İşçi Tüm Haklarını Talep Edebilir

Yargıtay'ın onadığı bu karar, işten çıkarılma şokuyla, sağlık sorunlarıyla ya da bilgisizlikle aceleyle imzalatılan belgelerin hukuken bir değeri olmadığını netleştirdi.

Arabuluculuk bir "hak temizleme" işlemi değildir. Adil, şeffaf ve gönüllü olmalıdır. Zor anınızda size imzalatılan bir kâğıt, gerçeğin üstünü örtemez. Adalet, o örtüyü kaldırır.

HrTurkey360