İşverenin Zam Tercihi Sınırsız mı?
Yargıtay'dan emsal çalışanlara farklı zam uygulanmasına ilişkin önemli karar
Bir bankada bireysel pazarlama ve servis tasarım müdürü olarak çalışan işçi, 2019 yılında diğer çalışanlara uygulanan %20,3 oranındaki ücret artışının kendisine yapılmadığını belirterek ücret ve ikramiye farkları ile ayrımcılık tazminatı başta olmak üzere çeşitli işçilik alacaklarını talep etti.
İstanbul 28. İş Mahkemesi, davacının toplu iş sözleşmesi kapsamında bulunmayan üst düzey yönetici konumunda olduğunu değerlendirerek zamdan kaynaklanan ücret ve ikramiye taleplerini reddetti. Ayrımcılık tazminatı talebini de İş Kanunu'nun 5. maddesinde aranan şartların oluşmadığı gerekçesiyle kabul etmedi. Bununla birlikte, prim alacağı yönünden davayı kısmen kabul etti.
Dosyanın istinaf incelemesini yapan İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 29. Hukuk Dairesi ise davacının üst düzey yönetici olmadığı ve kendi fazla çalışma saatlerini kendisinin belirlemediği sonucuna ulaşarak fazla çalışma alacağının da ödenmesine karar verdi. Ancak ücret ve ikramiye farkları ile ayrımcılık tazminatı yönünden ilk derece mahkemesinin sonucunu değiştirmedi.
Dosya bu kez Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin önüne geldi.
Ayrımcılık Tazminatı Yönünden Değerlendirme
Yargıtay, ayrımcılık tazminatı yönünden alt mahkemelerin kararını yerinde buldu. Daireye göre işverenin eşit davranma borcuna aykırı her uygulaması, tek başına ayrımcılık tazminatı doğurmuyor. Bunun için farklı uygulamanın İş Kanunu'nun 5. maddesinde belirtilen mutlak ayrımcılık nedenlerinden birine dayanması gerekiyor. Dosyada bu yönde bir delil bulunmadığından ayrımcılık tazminatının reddedilmesi doğru bulundu.
Ücret ve İkramiye Farkları Yönünden Bozma
Ancak Yargıtay, ücret ve ikramiye farkları bakımından farklı bir değerlendirme yaptı.
Dosyadaki bordrolarda, aynı işyerinde müdür olarak çalışan bazı işçilerin ücretlerine 1 Ocak 2019 itibarıyla zam yapıldığı görülüyordu. Buna rağmen bu çalışanların görevleri, çalıştıkları bölümler ve davacıyla emsal olup olmadıkları yeterince araştırılmadan ücret ve ikramiye farklarının reddedilmesi Yargıtay tarafından eksik inceleme olarak değerlendirildi.
Yargıtay'a göre mahkeme, söz konusu çalışanların davacıyla aynı veya emsal pozisyonda olup olmadığını belirlemeli; aynı pozisyondaki çalışanlara farklı zam uygulanmasının veya bir çalışana zam yapılırken diğerine yapılmamasının haklı ve objektif bir nedeni bulunup bulunmadığını araştırmalı.
Bu nedenle Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 29. Hukuk Dairesinin kararını bozarak dosyanın yeniden değerlendirilmesine karar verdi.
Kararın Dikkat Çeken Yönü
Kararın dikkat çeken yönü ise şu: Bir çalışana ayrımcılık tazminatı ödenmemesi, işverenin çalışanlar arasında objektif bir neden olmaksızın ücret farklılığı yapabileceği anlamına gelmiyor. Ayrımcılık tazminatı ile eşit davranma borcuna aykırılık nedeniyle ortaya çıkan ücret ve diğer hak kayıpları birbirinden ayrı değerlendiriliyor.
Karar Künyesi
- DaireYargıtay 9. Hukuk Dairesi
- Esas No2026/923
- Karar No2026/3270
- Karar Tarihi16.04.2026