İzni Sen Verdın, Faturasını İşçiye Kesemezsin!
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin emsal kararı
Bir işçi, yıllar boyunca işverenin belirlediği izin planlarına eksiksiz uyarak yıllık izinlerini kullandı. İzin günlerini hiçbir zaman kendisi tek taraflı belirlemedi; işverenin onayı olmadan herhangi bir izne çıkmadı. İş sözleşmesi sona erdiğinde kıdem tazminatı ve diğer işçilik alacakları gündeme geldi.
✔ İzin tarihleri işveren planlamasına göre
✔ Tüm izinler işveren bilgisi + onayı ile
✔ Sözleşme sonu yasal alacak talebi
⚠️ Sözleşme bitiminde "fazla izin kullandırıldı" iddiası
⚠️ Mahsup talebi: fazla günlerin ücreti işçilik alacağından düşülsün
İşveren mantığına göre işçi, hak etmediği günlerde çalışmadan ücret almıştı. Bu nedenle ilgili tutarın işçiye ödenecek alacaklardan mahsup edilmesi gerektiğini savundu.
Dosya Yargıtay önüne geldiğinde ihtilaf yalnızca izin hesaplarından ibaret görülmedi. Asıl mesele, işverenin kendi onayı ve aktif denetimi altında kullandırılan izinlerin sonuçlarından sonradan işçiyi sorumlu tutup tutamayacağıydı. İşveren, bazı yıllarda hak edilenden fazla izin kullandırıldığını ileri sürerek “fazla izin ücretinin alacaklardan mahsubu” için dava yolunu seçti.
Bir işçinin yıllık izne çıkabilmesi ancak işverenin bilgisi ve onayıyla mümkündür. İşveren yıllarca izin planlamasını yapmış, izinleri onaylamış ve hiçbir itirazda bulunmamıştır. Ortada bir hata varsa bu hata işverenin izin planlamasından kaynaklanır, bedeli işçiye yüklenemez.
Yüksek Mahkeme, işverenin yıllar boyu ses çıkarmadan kullandırdığı izinler için sonradan “fazla kullandırmışım” diyerek işçiden ücret talep etmesinin hakkaniyete ve hukuka aykırı olduğunu vurguladı. Aksi halde işveren, denetim yükümlülüğünü yerine getirmemiş olur ve kendi hatasını işçiye fatura eder ki bu, temel iş hukuku prensipleriyle bağdaşmaz.
İşveren talebi reddedildi
Fazla kullandırıldığı iddia edilen yıllık izin sürelerine ait ücretlerin işçiden talep edilemeyeceğine hükmetti.
Temel ilke
Yıllık ücretli izin bir muhasebe hesabı değil, korunması gereken dinlenme hakkıdır. İşverenin kendi iradesiyle kullandırdığı izinleri sonradan bir alacak kalemine dönüştürmesi hukuken geçersizdir.
Yargıtay'ın gerekçesi: “Eğer ortada bir hata varsa, bu hata işverenin izin planlamasından kaynaklanıyordu ve bunun bedeli işçiye yüklenemezdi. İşveren, kendi onayı ve denetimi altında kullandırdığı izinlerin sonuçlarından sonradan işçiyi sorumlu tutamaz.”
- 🔴 İşveren izin planlamasından doğan riskleri üstlenir; yıllar sonra “fazla izin” itirazı dinlenmez.
- 🔴 Yıllık izinler işveren onayı ve kontrolünde kullandırılmışsa bu izinler artık sorgulanamaz.
- 🔴 İş sözleşmesi sona erdikten sonra mahsup yoluyla izin ücreti talep etmek Yargıtay içtihadına aykırıdır.
Yargıtay 9. HD
Emsal Karar